เปิดทีวีทิ้งไว้เป็นเพื่อนทั้งวัน กินไฟ จอ และการนอนอย่างไรบ้าง
23 ตุลาคม 2569

สายๆ ของวันธรรมดา ห้องนั่งเล่นไม่มีใครอยู่ โซฟาว่าง แก้วกาแฟวางทิ้งไว้บนโต๊ะ แต่ทีวียังเปิดอยู่ เสียงผู้ประกาศข่าวต่อด้วยเสียงโฆษณา ภาพสีสดสลับไปมาบนจอที่ไม่มีใครมอง ส่วนเจ้าของบ้านอยู่ในครัวหรือกำลังพับผ้าอยู่อีกห้อง
ภาพแบบนี้คุ้นตาในหลายบ้าน ทีวีไม่ได้ถูกเปิดไว้เพื่อดู แต่เพื่อให้บ้านมีเสียง ให้รู้สึกว่ามีอะไรเคลื่อนไหวอยู่รอบตัว โดยเฉพาะคนที่อยู่บ้านคนเดียวทั้งวัน ซึ่งก็เข้าใจได้ และการใช้ชีวิตคนเดียวก็ไม่ได้แปลว่าต้องเหงาเสมอไป บางคนแค่ชอบมีเสียงพื้นหลังระหว่างทำอย่างอื่น
เรื่องที่น่าคิดคือส่วนที่กินไฟมากที่สุดของทีวีส่วนใหญ่คือการทำให้จอสว่าง ไม่ใช่ลำโพง การเปิดทั้งจอและเสียงไว้เพื่อใช้แค่เสียง จึงเหมือนเปิดไฟทั้งห้องเพื่ออ่านป้ายเล็กๆ ป้ายเดียว ยิ่งโหมดภาพที่ตั้งไว้สว่างจัด ส่วนต่างก็ยิ่งมาก ลองดูว่าความสว่างและโหมดภาพแบบไหนที่ทำให้บิลค่าไฟขยับ แล้วจะเห็นว่าการปิดจอช่วยได้แค่ไหน
อีกด้านคือตัวจอเอง แผงจอมีอายุการใช้งาน ชั่วโมงที่เปิดค้างโดยไม่มีคนดูก็นับรวมไปด้วย และถ้าเปิดช่องเดิมทั้งวัน โลโก้มุมจอ แถบตัววิ่ง หรือกรอบข่าวที่ค้างอยู่ตำแหน่งเดิมนานๆ อาจทิ้งรอยจางไว้บนจอบางชนิด โดยเฉพาะจอที่แต่ละจุดสว่างเอง
ถ้าอยากได้แค่เสียงเป็นเพื่อน มีทางเลือกที่ไม่ต้องเปลืองจอ เช่น
- เปิดฟีเจอร์ปิดหน้าจอแต่ยังเล่นเสียงต่อ ซึ่งทีวีหลายรุ่นมี แต่ชื่อเมนูต่างกันไป เช่น อยู่ในหมวดประหยัดพลังงานหรือหมวดเสียง ให้ค้นในคู่มือของรุ่นนั้น
- ฟังวิทยุ พอดแคสต์ หรือเพลงจากลำโพงเล็กหรือมือถือแทน ได้เสียงเหมือนกันแต่ใช้ไฟน้อยกว่ามาก
- ตั้งเวลาปิดทีวีอัตโนมัติ (Sleep Timer) ให้ดับเองหลังผ่านไประยะหนึ่ง กันลืม
- ถ้าดูซีรีส์ไปทำงานบ้านไป ให้ปิดระบบเล่นตอนถัดไปเองอัตโนมัติ เพื่อไม่ให้เปิดต่อกันยาวจนลืมว่าเปิดค้างไว้
บางคนติดการเปิดทีวีไว้ตอนนอนด้วย ให้มีเสียงกล่อมหรือแสงสลัวในห้อง แต่แสงจากจอเปลี่ยนความสว่างตลอดเวลา และเสียงโฆษณาก็มักดังกว่ารายการ จังหวะที่เสียงหรือแสงกระชากขึ้นอาจปลุกให้ตื่นกลางดึกได้ ถ้าจำเป็นต้องมีเสียง เลือกเสียงที่สม่ำเสมอและตั้งเวลาปิดไว้ น่าจะรบกวนการนอนน้อยกว่า และถ้ามีปัญหานอนไม่หลับต่อเนื่อง ควรปรึกษาแพทย์
ส่วนคนที่อยากให้จอมีอะไรสวยๆ อยู่บ้างตอนไม่ได้ดู ทีวีบางรุ่นมีโหมดแสดงภาพแทนการเปิดรายการค้าง ข้อดีข้อเสียของทางนี้อยู่ในเรื่องการให้ทีวีทำหน้าที่เป็นกรอบรูปบนผนัง ซึ่งก็ยังกินไฟอยู่เช่นกัน
การอยากให้บ้านมีเสียงเป็นเพื่อนไม่ใช่เรื่องผิดอะไรเลย แค่เลือกวิธีที่ได้เสียงแบบเดิม โดยปล่อยให้จอได้พักและค่าไฟไม่ต้องจ่ายให้ภาพที่ไม่มีใครดู